Είχα πρόσφατα τη χαρά να επισκεφθώ και πάλι την όμορφη Πρέβεζα, με την ευκαιρία του επιστημονικού συνεδρίου που διοργάνωσε ο αεικίνητος και αποτελεσματικός σε όλα όσα αναλαμβάνει Ευάγγελος Κατσίμπρας, με κεντρικό θέμα τον Οδυσσέα Ανδρούτσο και την ιστορική του παρακαταθήκη.
Η παρουσία μου εκεί μού έδωσε την ευκαιρία να βρεθώ, για μία ακόμη φορά, στον μοναδικό αρχαιολογικό χώρο της Νικόπολης, ενός μνημείου ανεκτίμητης ιστορικής και πολιτιστικής αξίας, το οποίο αποτελεί πολύτιμη παρακαταθήκη όχι μόνο για την Ήπειρο αλλά και για ολόκληρο τον ελληνισμό.
Κάθε επίσκεψη στη Νικόπολη ενισχύει τον θαυμασμό μου, αλλά ταυτόχρονα γεννά το εύλογο ερώτημα,γιατί ένας αρχαιολογικός χώρος τέτοιας εμβέλειας δεν έχει ακόμη ενταχθεί στον Κατάλογο Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO;
Η απάντηση βρίσκεται στη μακρόχρονη και επίπονη διαδρομή που ακολούθησε η σχετική προσπάθεια. Από το 2003, όταν ο Όμιλος για την UNESCO Πρέβεζας, σε συνεργασία με την Ελληνική Εθνική Επιτροπή για την UNESCO, υπέβαλε στο Υπουργείο Πολιτισμού το αίτημα για την ένταξη της Νικόπολης, άρχισε ένας αγώνας που απαίτησε υπομονή, επιμονή και σταθερή προσήλωση στον στόχο. Δεν έλειψαν περίοδοι στασιμότητας, καθυστερήσεων και μειωμένου ενδιαφέροντος, γεγονός που καθιστούσε ακόμη πιο αναγκαία τη διαρκή υπενθύμιση της μοναδικής αξίας του μνημείου.
Κατά τη διάρκεια αυτών των είκοσι τριών και πλέον ετών, ο Πρόεδρος του Ομίλου για την UNESCO Πρέβεζας και της Εταιρείας Βυζαντινών και Ιστορικών Μελετών Νομού Πρεβέζης, Ευάγγελος Κατσίμπρας, παρέμεινε αταλάντευτα προσηλωμένος στον στόχο της διεθνούς αναγνώρισης της Νικόπολης. Δεν περιορίστηκε στις δικές του προσπάθειες, αλλά συστράτευσε και κινητοποίησε φίλους και συνεργάτες που συμμερίζονται την αγωνία για τη διαφύλαξη και την ανάδειξη της πολιτιστικής μας κληρονομιάς.
Με αίσθημα ευθύνης και βαθύ θαυμασμό για τη Νικόπολη είχα και εγώ την τιμή να συμμετάσχω σε αυτή την προσπάθεια. Με συνεχείς πρωτοβουλίες,δράσεις, επιστημονικές εκδηλώσεις, δημόσιες παρεμβάσεις και διαρκή επικοινωνία με τους αρμόδιους θεσμικούς φορείς, ο Ευάγγελος Κατσίμπρας κράτησε ζωντανό το ενδιαφέρον για την υποψηφιότητα και συνέβαλε καθοριστικά ώστε ο σχετικός φάκελος να φθάσει σήμερα σε ένα ώριμο και ιδιαίτερα κρίσιμο στάδιο.
Στην προσπάθεια αυτή είχα και εγώ την τιμή να συμβάλω με δύο σχετικά άρθρα μου, το 2021 και το 2022, εκφράζοντας την πεποίθησή μου ότι η Νικόπολη διαθέτει όλα εκείνα τα χαρακτηριστικά που δικαιολογούν την ένταξή της στα σημαντικότερα μνημεία της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς. Το παρόν άρθρο αποτελεί συνέχεια εκείνων των παρεμβάσεών μου και μία ακόμη έκκληση για την ανάδειξη της μοναδικής αυτής πολιτιστικής κληρονομιάς.
Οι πρόσφατες εξελίξεις σχετικά με την πορεία του φακέλου υποψηφιότητας της Νικόπολης επιτρέπουν πλέον βάσιμη αισιοδοξία ότι μία μακρόχρονη προσπάθεια πλησιάζει στην ευτυχή ολοκλήρωσή της. Η εξέλιξη αυτή δημιουργεί την προσδοκία ότι ένα μνημείο ανεκτίμητης αξίας θα αποκτήσει επιτέλους τη διεθνή αναγνώριση που δικαιούται, δικαιώνοντας όλους όσοι εργάστηκαν με συνέπεια, επιμονή και πίστη για την επίτευξη αυτού του στόχου.
Η Νικόπολη δεν αποτελεί απλώς έναν ακόμη σημαντικό αρχαιολογικό χώρο. Συνιστά ένα μοναδικό σύμβολο της ιστορικής συνέχειας του ελληνισμού έναν τόπο όπου συναντώνται δημιουργικά η ρωμαϊκή και η βυζαντινή περίοδος, όπου η ιστορία, ο πολιτισμός και η πνευματική δημιουργία συνυπάρχουν με τρόπο μοναδικό. Η ένταξή της στον Κατάλογο Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO θα αποτελέσει διεθνή αναγνώριση όχι μόνο της αξίας της ίδιας της Νικόπολης, αλλά και της διαχρονικής συμβολής της Ελλάδας στον παγκόσμιο πολιτισμό.
Εύχομαι ειλικρινά το παρόν να είναι το τελευταίο άρθρο που γράφω για την ανάγκη ένταξης της Νικόπολης στην UNESCO. Θα ήθελα το επόμενο να είναι αφιερωμένο στην επίσημη εγγραφή της στον Κατάλογο Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς, ως επιστέγασμα και δικαίωση όλων όσοι πίστεψαν ότι η Νικόπολη αξίζει τη θέση που της ανήκει στον παγκόσμιο πολιτισμό.
Μαρία Νεγρεπόντη-Δελιβάνη
Πρώην Πρύτανης και Καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Μακεδονίας
Πρόεδρος του Ιδρύματος Δημητρίου και Μαρίας Δελιβάνη
Ιούλιος 2026
